21 Shtator 2018

Kosova në mesin e dhjetë reformuesve më të mëdhenj në të bërit biznes

Prishtinë, 31 tetor - Kosova është në mesin e 10 ekonomive të mbarë botës që ka pasur përmirësimin më të madh në reformat e të bërit biznes, thuhet në raportin e Të bërit Biznes 2018, të publikuar sot nga Grupi i Bankës Botërore.

 Këtë vit Kosova radhitet në pozitën e 40-të nga 190 vende sa i përket lehtësisë së të bërit biznes, krahasuar me vendin e 60-të ku ka qenë vitin e kaluar, duke theksuar se këto dy rangime nuk janë plotësisht të krahasueshme për shkak të rafinimit të metodologjisë në njërin prej dhjetë treguesve të matur nga ky raport. 

Kosova radhitet e 10-ta në krijimin e një biznesi, e 12-ta në marrjen e kredisë, e 48-ta në tregtinë ndërkufitare, e 122 në trajtimin e lejeve të ndërtimit, e 89-ta në mbrojtjen e investitorëve nga pakicat, e 106-ta në furnizimin me energji elektrike, e 49-ta në zbatimin e kontratave, e 45-ta në pagesën e tatimeve, e 34-ta në regjistrimin e pronës, dhe e 49-ta në zgjidhjen e rasteve të paaftësisë së pagesës. 

“Kosova ka përmirësuar në vazhdimësi rregulloret e saj për biznes, siç edhe është konstatuar nga treguesit e raportit Të Bërit Biznes dhe është duke ngushtuar hendekun me vendet me performancën më të mirë”, tha Marco Mantovanelli, Menaxher i Grupit të Bankës Botërore për Kosovën.

 “Ky është një lajm i mirëseardhur për ekonominë e Kosovës. Megjithatë, nëse këto reforma nuk zbatohen si duhet dhe në mënyrë konsekuente në praktikë, do të jetë e vështirë për Kosovën që të arrijë ndikimin e dëshiruar për rritjen e produktivitetit të firmave dhe për tërheqjen e më shumë investimeve”.

Çdo vit, raporti Të Bërit Biznes në 190 ekonomi, mat aspekte të rregulloreve të biznesit që janë me rëndësi për sipërmarrësit, duke u fokusuar në dhjetë fusha: krijimin e një biznesi, trajtimin e lejeve të ndërtimit, furnizimin me energji elektrike, regjistrimin e pronave, marrjen e kredisë, mbrojtjen e investitorëve të pakicave, pagesën e taksave, tregtinë ndërkufitare, zbatimin e kontratave dhe zgjidhjen e rasteve të paaftësisë së pagesës.  

Megjithatë, ai nuk përfshinë të gjitha çështjet që janë me rëndësi për vendimet e bizneseve. Të Bërit Biznes nuk e mat gamën e plotë të faktorëve, politikave dhe institucioneve që ndikojnë në cilësinë e mjedisit të biznesit në një ekonomi ose në konkurrueshmërinë kombëtare. Për shembull, ai nuk i vlerëson aspektet e stabilitetit makroekonomik, zhvillimit të sistemit financiar, madhësisë së tregut, rasteve të mitos dhe korrupsionit, ose cilësisë së fuqisë punëtore.

Përmirësimi i performancës së Kosovës këtë vit është mbështetur nga zbatimi i tri reformave rregullative të biznesit në fushat e: Krijimit të Biznesit, Marrjes së Kredisë dhe Zgjidhjes së Rasteve të Paaftësisë së Pagesës.

Në mënyrë më specifike, raport i Të Bërit Biznes konstaton se gjatë periudhës mbi 12 mujore deri në qershor të vitit 2017, Kosova ka bërë disa përmirësime: është lehtësuar krijimi i një biznesi përmes thjeshtësimit të procesit të regjistrimit të punëtorëve; është forcuar qasja në kredi përmes miratimit të një ligji të ri i cili përcakton rregulla të qarta prioritare në kuadër të falimentimit për kreditorët e siguruar dhe thjeshtësim të procedurave për riposedim të kapitalit të kreditorëve në rastin kur kompania bankroton; është lehtësuar zgjidhja e rasteve të paaftësisë së pagesës përmes aplikimit  të kornizës ligjore për paaftësinë e pagesës së korporatave, duke i vënë në dispozicion procedurat e likuidimit dhe ri-organizimin për debitorët dhe kreditorët.

Raporti thekson se reforma në Kosovë e cila u mundëson palëve të përdorin procedurat e riorganizimit me qëllim të shpëtimit të bizneseve të qëndrueshme, kur ka mundësi për rimëkëmbjen financiare, është veçanërisht me rëndësi. Një ligj gjithëpërfshirës mbi paaftësinë e pagesës (josolvencën), i miratuar në Korrik 2016, ka paraqitur një numër tiparesh moderne që janë harmonizuar me praktikat e mira ndërkombëtare.

Grupi i Bankës Botërore ka kontribuar në përmirësimet e dukshme në mjedisin e favorshëm për biznes në Kosovë gjatë disa viteve të kaluara, dhe mbetet i përkushtuar të mbështes zhvillimin e sektorit privat përmes angazhimeve të tij në sektorin e energjisë, bujqësisë, konkurrueshmërisë dhe në klimën e investimeve. Zhvillimi i udhëhequr nga sektori privat është një prej tri shtyllave të Kornizës së Partneriteti Vendor të Grupit të Bankës Botërore për Kosovën për 2017-2021.

“Korporata ndërkombëtare financiare (IFC), një anëtar i Grupit të Bankës Botërore, do të vazhdojë të përkrah zvogëlimin e barrës administrative për bizneset, transparencën e tatimeve, qeverisjen e përmirësuar dhe raportimin financiar të korporatave, thjeshtësimin e logjistikës për tregti, si dhe reformat e përgjithshme në politikën investuese për tërheqjen e investimeve private dhe Investimeve të huaja direkte në vend”, deklaroi Visar Perani, Zyrtar për Kosovë i IFC-së.

Nëntë ekonomitë e tjera që kanë treguar përmirësimet më të mëdha në Të Bërit Biznes 2018 janë Brunei Darussalam, Tajlanda, Malavi, India, Uzbekistani, Zambia, Nigeria, Xhibuti dhe El Salvadori. Rajonet me përqindjen më të madhe të ekonomive reformuese në Të Bërit Biznes 2018 janë Evropa dhe Azia Qendrore, Azia Jugore dhe Afrika Sub-Sahariane.

Kalendari

Ngajrjet e datës 21 shtator 2018

- Kolegji “Tempulli” i mbeshtetur nga Oda Ekonomike Gjermane dhe Asociacioni Kosovar i Motorizimit organizojnë tryezë diskutimi për të shënuar Ditën Evropiane pa Viktima në Rrugë. (Ndërtesa e OEGJK, në Zonën Industriale në Fushë Kosovë, ora 9:00)

- Let’s Do It Kosova organizon aksioni i radhës në kuadër të fushatës “Ta Pastrojmë Kosovën”. (Pranë stadiumit “Fadil Vokrri”, ora 9:00)

- Kryeministri Ramush Haradinaj merr pjesë në aksionin e pastrimit në kuadër të Task Forcës “Ta pastrojmë Kosovën”. (Deponia pranë Stadium “Fadil Vokrri”, ora 9:00)

- Universiteti “Kadri Zeka” në Gjilan organizon provimin pranues për studentë të rinj. (Universiteti i Gjilanit, ora 9:00)

-  Oda Ekonomike Amerikane në Kosovë organizon tryezën e titulluar “Disponueshmëria e Fuqisë Punëtore në Kosovë”. (Salla e Konferencave Orion, ora 10:00)

- Projekti rajonal "Rrjeti i Veprimit për Ndërtimin e Ripërtritjes Urbane në Evropën Juglindore" organizon një ceremoni nënshkrimi të Marrëveshjes Ndër - Komunale për themelimin e rrjetit "Ripërtëritja nga Fatkeqësitë për komunat e Istogut, Klinës, Malishevës dhe Pejës”. (Hotel Swiss Diamond, ora 10:00)

- Në Kuvendin e Republikës së Kosovës bëhen homazhe me rastin e rivarrimit të Kolonel Ahmet Krasniqi dhe Qazim Jakupi. (Holli i Kuvendit, ora 10:00)

- Kryeparlamentari Kadri Veseli bënë homazhe me rastin e rivarrimit të dëshmorit Ahmet Krasniqi. (Holli i Kuvendit, ora 10:00)

- Kryeministri Ramush Haradinaj bënë homazhe pranë arkivolit të Dëshmorëve të Kombit, Kolonel Ahmet Krasniqi dhe Qazim Jakupi. (Holli i Kuvendit të Kosovës, ora 10:00)

- Ushtrues i Detyrës së Ministrit të Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, Fatmir Matoshi  do të vizitojë Komunën e Prizrenit, ku së bashku me kryetarin e kësaj komune, Mytaher Haskuka do të nënshkruajnë një memorandum bashkëpunimi për ndërtimin e deponisë së mbeturinave inerte. (Ndërtesa e komunës se Prizrenit, ora 10:15) 

-  Promovohet raporti 'Stafi Akademik i UP-së - studimet, angazhimet tjera, plagjiaturat, vlerësimet e profesorëve dhe përpjesa staf-studentë e studentë-hapësirë', mes tjerash, do të publikohen rastet e 16 profesorëve të Universitetit të Prishtinës që ndër vite kanë kryer plagjiaturë. (Qendra Informative Kulturore e BE-së, ora 11:00)

- Kryeparlamentari Kadri Veseli merr pjesë në manifestimin për 20 vjetorin e rënies së Dr. Lec Gradica. (Fshati Gradicë në Drenas, ora 12:00)

- Kryeministri Ramush Haradinaj merr pjesë në Akademinë Përkujtimore për Dëshmorët e Kombit, Kolonel Ahmet Krasniqi dhe Qazim Jakupi. (Teatri Kombëtar, ora 12:30)

- Kryeministri Ramush Haradinaj merr pjesë në Rivarrimin e Dëshmorëve të Kombit, Kolonel Ahmet Krasniqi dhe Qazim Jakupi. (Varrezat e Dëshmorëve, ora 14:00)

- Mbahet ceremonia e nënshkrimit të Memorandumit të Mirëkuptimit në mes të Universitetit të Prishtinës “Hasan Prishtina” dhe EuroMetal-it. (Rektorati i UPHP-së, ora 14:00)

- Academic English Center KS  organizon ngjarjen e promovimit të librit të parë me thënje në gjuhën angleze, botim i parë i këtij lloji me autor kosovar i lindur në Libi. (Ambientin e qendrës Academic English Center KS, afër sheshit “Zahir Pajaziti” , mbrapa bankës TEB, ora 19:00)