14 Dhjetor 2017

Homologimi i veturave dhe falja e borxheve kane dëmtuar konkurrencën

Prishtinë, 4 dhjetor - Në kuadër të “Javës Kundër Korrupsionit” të mbështetur nga Ambasada e SHBA-së në Kosovë, Instituti GAP dhe Grupi për Studime Juridike dhe Politike (GSJP) mbajtën sot tryezën e rrumbullakët ku u diskutua mbi monopolin në homologimin e veturave dhe faljen e borxheve publike.

Nora Latifi – Jashari, Drejtoreshë Ekzekutive në Institutin GAP, theksoi se krijimi i monopolit në homologimin e veturave dhe falja e borxheve ndaj ambalazhuesve të ujit, janë dy vendime të ndara të Qeverisë së Kosovës  të cilat kane dëmtuar konkurrencën, kanë anashkaluar Kuvendin e Kosovës dhe kanë favorizuar vetëm një kategori të bizneseve private në dëm të interesit të përgjithshëm të qytetarëve.

 Të dy këto vendime janë marrë në kundërshtim me ligjet në fuqi, andaj përveç se duhet të revokohen ato duhet të hetohen nga organet kompetente.

Monopoli në homologimin e veturave daton që nga fundi i vitit 2008, kur Ministria e Transportit dhe Post – Telekomunikacionit (tash Ministria e Infrastrukturës) ka nënshkruar një kontratë ekskluzive me kompaninë “ Eurolab” për homologimin e veturave që regjistrohen për herë të parë ne Kosovë, për veprimtari ekskluzive dhjetëvjeçare për periudhën 2009-2019.

Përveç shmangies së konkurrencës në dhënien e kësaj kontrate dhe caktimin e çmimeve të homologimit në mënyrë arbitrare, në bazë të Udhëzimit administrativ për  homologimin e automjeteve nr.2008/08, janë bërë edhe një sërë shkeljesh ligjore.

Berat Thaqi, Analist Politikash në Institutin GAP, prezantoi të gjeturat e raportit mbi homologimin e veturave dhe faljen e borxheve publike.

Në bazë të udhëzimit të lartpërmendur pronarët e automjeteve obligohen që kontrollin e parë teknik ta kryejnë tek institucioni i autorizuar për homologim.

Përveç monopolit në homologim dhe kontrollin e parë teknik, ky udhëzim administrativ krijon një monopol të tretë, e përcakton qendrën e autorizuar për homologim, mbikëqyrëse të qendrave të kontrollit teknik të automjeteve.

Rast i ngjashëm i shkeljes së ligjeve përbën edhe vendimi i Qeverisë së Kosovës i datës 3 tetor 2017 për faljen e borxheve për ambalazhuesit e ujit.

Ky vendim është në kundërshtim me përcaktimin e pronësisë së burimeve ujore të Republikës së Kosovës, sepse nga ky vendim ka përfituar një grup shumë i vogël nga një pasuri shtetërore.

Gjithashtu, sikurse në rastin e homologimit, Qeveria e Kosovës përmes vendimeve të saj është ne kundërshtim të drejtpërdrejt me ligjet dhe Kushtetutën e vendit.

Z. Rexhep Kadriu, Zëvendës Ministër në Ministrinë e Infrastrukturës, tregoi se kabineti i tanishëm qeveritar dhe Ministria e Infrastrukturës janë të gatshëm që të bëjnë liberalizimin e tregut si dhe plotësimin dhe ndryshimin e akteve ligjore.

Për  momentin ministria është duke përgatitur udhëzimin administrativ i cili edhe gjendet në debat publik deri më datë 6 dhjetor 2017, ku të gjithë ekspertët e lëmisë së komunikacionit dhe anëtarë të shoqërisë civile janë të ftuar që të japin vërejtjet dhe sugjerimet e tyre.

Ai vlerësoi rekomandimet e dala nga raporti i Instituti GAP dhe gjithashtu theksoi se si ministri do të bëjnë publike të gjitha kontratat dhe marrëveshjet e nënshkruara në mënyrë që të kemi një transparencë më të mirë sa i përket kësaj çështjeje.

Z. Valon Perstreshi, Kryetari i Autoritetit Kosovar të Konkurrencës (AKK), tregoi për ankesat e pranuara nga Avokati i Popullit, shoqëria civile dhe mediat për hetim të tregut të homologimit të automjeteve, si treg i monopolizuar në këtë fushë.

Në fillim të vitit 2017, AKK ka filluar monitorimin  e këtij tregu, fillimisht duke mbledhur të dhëna nga institucionet gjegjëse përkatësisht nga Ministria e Infrastrukturës.

AKK është duke  e trajtuar këtë lëndë në mënyrë të veçantë dhe së shpejti do të dal me rekomandime dhe me vendim  për t’ia dhënë një verdikt final kësaj dukurie, por vetëm në aspektin e politikës së konkurrencës.

Ai gjithashtu theksoi se AKK inkurajon institucionet qeveritare se kurdo që preket fusha e konkurrencës të konsultohen paraprakisht me AKK, për marrje të vendimeve profesionale dhe ligjore.

Në debat kontribuuan edhe deputetë të tjerë të Kuvendit të Kosovës, përfaqësues nga Ministria e Infrastrukturës dhe ajo e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, si dhe pjesëtarë të organizatave të shoqërisë civile.

Raportin e plotë për homologimin e veturave mund ta gjeni të bashkangjitur në këtë email ose duke klikuar këtu, ndërsa reagimin për faljen e borxheve të ujit mund ta gjeni këtu.

Kalendari

Ngjarjet e datës 15 Dhjetor 2017 - Kryeministri Ramush Haradinaj merr pjesë në mbledhjen e Qeverisë së Republikës së Kosovës. (Ndërtesa e Qeverisë, ora 8:00)

- Komisioni për Zhvillim Ekonomik, Tregti dhe Industri i Kuvendit të Kosovës, do të takojë Janez Kopac, drejtor i Sekretariatit të Komunitetit të Energjisë, me seli ne Vjenë ku do te bisedoj lidhur me gjendjen aktuale të përputhshmërisë me Traktatin e Komunitetit të Energjisë, nga ana e Kosovës. (Ndërtesae Kuvendit, salla N-303, ora 9:00)

- Ministrit të Punëve të Brendshme Flamur Sefaj raporton para Komisionit për Punë të Brendshme, Siguri dhe Mbikëqyrjen e Forcës së Sigurisë së Kosovës rreth zbatimit të Planit Kombëtar për Zbatimin e MSA-së dhe Marrëveshjeve të Brukselit mes Kosovës dhe Serbisë;. (Ndërtesae Kuvendit, salla N 302, ora  10:00)

- Caritas Kosova do të dhurojë 25 shtretër me dyshekë dhe komodina, donacion për Qendrën Klinike Universitare të Kosovës. (Objekti i Klinikës së Kirurgjisë, ora 11:00)

- Organizatat e dala nga lufta e UÇK-së, do të fillojnë me nënshkrimin e Peticionit, përmes të cilit kërkojnë që Kuvendi i Kosovës të bëjë ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit Nr.05/L-053 për Dhomat e Specializuara dhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar, për çështjen diskriminuese ndaj Kosovës. (Sheshi Skenderbeu, ora 11:00)

- ARDA organizon ceremoninë e hapjes së Panarit Dimëror në Prishtinë. (Sheshi Skënderbeu, ora 11:00)

- Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit organizon ceremoninë e ndajres së certifikatave për 200 të rinj për pjesëmarrjen e tyre në trajnimin “Ndërmarrësi për të rinjtë e Kosovës”. (Ish Instituti i Historisë, tani ndërtesa e administratës së UP-së, afër Institutit Albanologjik të Kosovës, ora 11:30)

- Mbahet një konferencë për media lidhur me deklaratën e përbashkët të dhjetëra subjekteve joqeveritare për Projekt-ligjin për Dhënien në Shfrytëzim dhe Këmbim të Pronës së Paluajtshme të Komunës, i cili është duke u draftuar nga Ministria e Administrimit të Pushtetit Lokal dhe parashihet t'i dërgohet Kuvendit të Kosovës. (Qendra Informative dhe Kulturore e BE-se, ora 13:00)

- Kryeministri Ramush Haradinaj takim me punonjësit e Administratës Tatimore të Kosovës. (Hotel Swiss Diamond, ora 14:00)

- Rrjeti Ballkanik i Gazetarise Hulumtuese, BIRN Kosova, ne bashkepunim me Qendren e Avokimit per Kulture Demokratike, ACDC, do te organizoje nje koktej rasti per ceremonine e ndarjes se çmimeve per 3 storiet me te mira gazetareske, ne kuader te iniciatives se perkrahur nga Ambasada Holandeze ne Kosove. (Kafe-librari, Dit' e Nat', 18:00)

-  Hapet ekspozita "Bri plagomës prej nga derdhet dhimbja" me fotografi të refugjatëve nga Kosova në Kukës gjatë luftës së vitit 1999, të autorit Fatos Lubonja. (Modelariumin e Arkitekturës mbrapa Ministrisë së Arsimit, ora 19:00)