21 Mars 2019

Platforma e Dialogut me tre defekte

Prishtinë, 16 shkurt - Grupi për Studime Juridike dhe Politike (GLPS) ka analizuar përmbajtjen e Platformës së Dialogut për Marrëveshjen Përfundimtare ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Megjithëse kjo Platformë sipas GLPS-se shënon një përpjekje më serioze në shpalosjen e pritjeve strategjike, krahasuar me Rezolutën mbi Dialogun të miratuar në Kuvendin e Kosovës, analiza nxjerr tre defekte fundamentale që ajo shpërfaq:

A) Platforma nuk përcakton pozicionin zyrtar të Republikës së Kosovës kundër përfshirjes së territorit shtetëror në agjendën e Dialogut. Qëndrimi i heshtur i Platformës ndaj mundësisë së përfshirjes së diskutimit mbi territorin, në Dialogun me Serbinë, nuk duket të jetë i paqëllimshëm.

Një Platformë që seriozisht e mbron parimin e mos-përfshirjes së territorit të Kosovës në diskutim negociues qoftë edhe në një përcaktim preliminar të agjendës së Dialogut ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, duhej të përpilojë një parim të tillë në mënyrë të hapur dhe direkte.

Asgjë nuk e absorbon mungesën e një përcaktimi të tillë. Arsyetimi se, referimi i Platformës tek neni 2.2 i Kushtetutës së Kosovës, i cili i referohet integritetit territorial dhe sovranitetit shtetëror, pamundëson diskutimin mbi territorin e Kosovës është në rastin më të mirë i pasaktë.

Kjo për faktin që, integriteti territorial i referohet mbrojtjes së kufijve të jashtëm të shtetit në rastet e shfrytëzimit të forcës (që është referim tek Neni 2(4) të Kartës së OKBsë), por jo në raste të marrëveshjeve paqësore për ndryshim kufijsh.

Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë e bën të qartë këtë definicion në rastin e Kosovës. Që është kështu katërçipërisht e përcakton edhe Rezoluta 2625 e Asamblesë së Përgjithshme të OKB apo Akti Final i Helsinkut 1975 (neni 4).

Prandaj, i kërkojmë krerëve shtetëror dhe Kuvendit që Parimit të 7-të të Platformës t’ia shtoj një përcaktim që e bën të ndalueshëm qartë dhe shprehimisht çfarëdo përfshirje të territorit në agjendën e Dialogut.

B) Një lexim i kujdesshëm i Platformës, sidomos nëse krahasohet me versionin fillestar të saj dhe Projektligjit për Delegacionin Shtetëror (neni 9), pohon faktin që Platforma përbën një përcaktim të parimeve që e obligojnë thjeshtë dhe vetëm ‘Delegacionin Shtetëror për Dialogun’.

 Kjo e fundit do të duhej të përcaktonte parime për tërë institucionet e Kosovës, përfshirë edhe ato kushtetuese, sikur që është Presidenti i Republikës.

Në versionin fillestar, Platforma i referohej në Pikën 5 ‘Parimeve të Republikës së Kosovës’, kurse në versionin përfundimtar Platforma përcakton Parime në formë të ngushtuar vetëm për ‘Delegacionin Shtetëror’ (pika 5 gjithashtu). Një fakt i tillë ka relevancë të shtuar sepse të jep përshtypjen që për qëllim ka që të liroj Presidentin e Republikës nga përcaktimet e parimeve të kësaj Platforme. 
 
E lexuar kjo në mënyrë të ndërlidhur me Projektligjin për Dialogun, përkatësisht nenin 2, 4,  dhe 11 të cilët e njohin rolin paralel të Presidentit të Republikës si institucion i autorizuar për të përfaqësuar Kosovën në Dialog, posaçërisht kur ai ftohet zyrtarisht nga Ndërmjetësuesi, rezulton që Platforma nuk përbën mjet që e rregullon në tërësi pozicionin shtetëror të Republikës së Kosovës ndaj Dialogut për Marrëveshjen Përfundimtare.

Prandaj, i kërkojmë krerëve të shtetit dhe Kuvendit që të ndryshoj Pikën 5 në mënyrë të tillë që të përfshij aty çdo institucion kushtetues, dhe ta shndërroj Platformën në një pozicion të Republikës e jo thjeshtë të Delegacionit.

C) Platforma shtetërore dështon të përcaktoj mekanizmin e formësimit të pajtueshmërisë së zgjeruar për përcaktimin e pozicionit negociues të Republikës së Kosovës në Dialogun për Marrëveshjen Përfundimtare.

Platforma nuk përmban asnjë provizion që përcakton nevojën që Platforma të miratohet me një shumicë të kualifikuar në Kuvend prej 2/3, dhe që përmes një vendimi të tillë Kuvendi të vendos mbi formulën e përfaqësimit të Kosovës në këtë proces.

Një Platformë që nuk përcakton këtë qëllim në terma substancial, nuk kontribuon në insistimin për një pajtueshmëri të gjerë.

Prandaj, GLPS u kërkon deputetëve të Kuvendit të Kosovës që të përfshijnë këto ndryshime me rastin e miratimit të Platformës në Kuvend, dhe të ofrojnë transparencë në këtë proces.

GLPS rikujtojn që Platforma u hartua në kushte të mungesës se plotë të transparencës dhe pamundësisë për të dhënë inpute akterët profesional të të gjitha fushave. GLPS do të nxjerr së shpejti një studim që analizon Platformën në mënyrë më të detajuar.
 

Kalendari

Ngjarjet e datës 22 mars 2019 - Ministria e Arsimit, Shkencës dhe Teknologjisë me mbështetje të GIZ - CDBE organizon konferencën e rishikimit vjetor të planit strategjik të arsimit të Kosovës 2018. (Hotel Sirius, ora 9:00)

- Ministria e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor në bashkë organizim me MASHT,  komunën e Prishtinës, OJQ “Lets Do it Kosova”, “Green Art Center”, SHUKOS, CDI dhe shoqërinë civile do të shënojnë Ditën Ndërkombëtare të Ujit dhe Ditës ndërkombëtare e Meteorologjisë. (Liqeni i Batllavës, ora 10:00)

- Instituti Demokratik i Kosovës organizon tryezën me rastin e publikimit të “Raportit të Monitorimit të Punës së Kuvendit të Republikës së Kosovës 2018”, në një diskutim me shefat e grupeve parlamentare, përfaqësues të institucioneve dhe shoqërisë civile. (Orion Conference Center përballë Kino ABC, ora 10:00)

- Instituti Kërkimor për Çështje Evropiane dhe të Zhvillimit organizon tryezën e rrumbullakët - Zëri i Popullit rreth 'Finales së Madhe' ndërmjet Kosovës dhe Serbisë - (Tek ABC Group, Gjilan, rr. Xhemajl Mustafa, nr. 99, ora 10:00)

- Kryesia e Kuvendit të Republikës së Kosovës mblidhet për të shqyrtuar kërkesën e 49 deputetëve për seancë të jashtëzakonshme. (Ndërtesa e Kuvendit, salla C-301 10:30)

- Lëvizja Vetëvendosje mban aktivitet simbolik. (Takimi me media bëhet te shtatorja e Zahir Pajazitit, ora 10:45)

- Ambasada e Francës në Kosovë, Klubi afarist, France Albanie Bussiness në bashkëpunim me Klubin afarist frankofon në Kosovë do të organizojë një simpozium lidhur me investimet në Kosovë. (Hotel Sirius, ora 10:45)

- Drejtori i Përgjithshëm i Policisë së Kosovës, Rashit Qalaj raporton para Komisionit për Punë të Brendshme, Siguri dhe Mbikëqyrjen e Forcës së Sigurisë së Kosovës për raportin vjetor të punës për vitin 2018. (Ndërtesa e Kuvendit, salla N204, ora 11:00)

- Sindikata e Pavarur e Sektorit Privat të Kosovës mban konferencë për shtyp lidhur me diskriminimi i punëtorëve ne sektorin privat. (Selia e BSPK-së, ora 11:00)

- Kuvendi i Kosovës pritet të mblidhet në seancë të jashtëzakonshme, për të diskutuar lidhur me kërkesën e deputetëve nënshkrues. ​(Ndërtesa e Kuvendit,  ora 11:00)

- Ministri i Infrastrukturës dhe Transportit Pal Lekaj merr pjesë në fillimin e punimeve në segmentin e ri, Lum Madh-Gojbule, të rrugës Nacionale M2, Prishtinë - Mitrovicë, “Rruga e Tre Heronjve Zahir Pajaziti, Hakif Zejnullahu dhe Edmond Hoxha”. (Fshati Lum Madh i Vushtrrisë në drejtim të Mitrovicës, ora 12:00)

- Qendra e Lëvizjes Vetëvendosje në Fushë Kosovë mban aktivitet. (Para objektit të Komunës së Fushë Kosovës, ora 13:00)

- Komuna e Prishtinës mban konferencë për media. (Ndërtesa e vjetër e Komunës në katin e parë, ora 13:30)

- Kryetar i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, njëherit Kryeministër i Republikës së Kosovës, do të jetë prezent në ngjarjen e organizuar nga Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës- Dega në Rahovec, ku me këtë rast do bëhen edhe aderime të reja të disa figurave të rëndësishme, njerëz të profileve dhe moshave të ndryshme. (Shtëpia e Kulturës ″Mensur Zyberaj″ në Rahovec, ora 18:00)